Java if-else ve switch-case Nedir? Karar Yapıları, Örnekler ve En Yaygın Hatalar

Java karar yapıları nedir?

if ve switch ifadeleri, programın “hangi durumda hangi kod çalışsın?” sorusuna cevap veren karar yapılarıdır. Program, verdiğiniz koşulu değerlendirir ve sonuca göre ilgili kod bloğunu çalıştırır.

if-else yapısı

Basit bir if yapısında parantez içindeki ifade boolean (true/false) olmalıdır:

if (kararIfadesi) {
    // karar doğruysa çalışır
}

if-else örneği:

int x = 5;

if (x > 3) {
    System.out.println("x 3'ten büyüktür");
} else {
    System.out.println("x 3'ten büyük değildir.");
}

else-if ile birden çok koşul

Birden fazla koşulu kontrol etmek için else if zinciri kullanılır:

int price = 350;

if (price < 300) {
    urunSatinAl();
} else if (price < 400) {
    onayAl();
} else {
    urunuGeriBirak();
}

int x = 1;

if (x == 3) {
    // ...
} else if (x < 4) {
    System.out.println("Sayı 4'ten küçüktür 😊");
} else if (x < 2) {
    System.out.println("Sayı 2'den küçüktür 😊");
} else {
    System.out.println("😊");
}

Burada x = 1 iken hem x < 4 hem de x < 2 doğru gibi görünür. Ancak ilk doğru koşul x < 4 olduğu için x < 2 bloğu çalışmaz.

if içinde metot kullanımı (boolean dönen)

if koşulunda metot çağırabilirsiniz; ama metodun sonucu true/false olmalıdır:

if (sinavGirdiMiDone()) { // true / false döner
    if (sinavSkoru < 70) {
        System.out.println("Try again.");
    } else {
        System.out.println("Sınavı geçtin!");
    }
}

switch-case yapısı

Birden çok “eşitlik kontrolü” gereken yerde switch-case, uzun else if zincirlerine göre daha okunabilir olabilir.

else-if ile örnek

int x = 3;

if (x == 1) {
    System.out.println("x = 1");
} else if (x == 2) {
    System.out.println("x = 2");
} else if (x == 3) {
    System.out.println("x = 3");
} else {
    System.out.println("x gerçekten kaç?");
}

switch-case ile aynı örnek

int x = 3;

switch (x) {
    case 1:
        System.out.println("x = 1");
        break;
    case 2:
        System.out.println("x = 2");
        break;
    case 3:
        System.out.println("x = 3");
        break;
    default:
        System.out.println("x hakkında bir fikrim yok dostum");
}

break ve default nasıl çalışır?

break, ilgili case çalıştıktan sonra switch bloğundan çıkılmasını sağlar. Eğer break yazmazsanız, Java sonraki case’lere “akmaya” devam eder (fall-through).

int x = 1;

switch (x) {
    case 1: System.out.println("x = 1");
    case 2: System.out.println("x = 2");
    case 3: System.out.println("x = 3");
}

Bu kodun çıktısı:

x = 1
x = 2
x = 3

Çünkü case 1 çalıştıktan sonra break olmadığı için case 2 ve case 3 de çalışır. Bu davranış bazı senaryolarda bilinçli kullanılabilir ama çoğu zaman bug üretir.

default ise hiçbir case eşleşmezse devreye girer:

char c = 'S';

switch (c) {
    case 'A':
        System.out.println("A seçildi");
        break;
    case 'S':
        System.out.println("S seçildi");
        break;
    default:
        System.out.println("Bilinmeyen seçim");
}

En yaygın hatalar

• else-if sırasını yanlış kurmak: Daha genel koşulu öne yazıp daha özel koşulu arkaya bırakmak.
• Süslü parantezleri ihmal etmek: Özellikle iç içe if’lerde yanlış blok çalışabilir.
• switch içinde break unutmak: İstenmeyen fall-through sonucu birden fazla case çalışır.
• switch tür uyumsuzluğu: Değişken türüyle case değerleri uyuşmazsa mantık hatası olur.

Sık sorulan sorular (FAQ)

Java’da if mi switch mi daha iyi?

Değişkene göre değişir. Eşitlik karşılaştırmaları fazlaysa switch-case daha okunabilir olabilir. Aralık (örn: x > 10) veya karmaşık boolean ifadeleri varsa if-else daha uygundur.

switch’te break yazmak zorunlu mu?

Zorunlu değil; ancak çoğu kullanımda istenen davranış “tek case çalışsın” olduğu için break önerilir.

default kullanmak şart mı?

Şart değil ama iyi pratiktir. Beklenmeyen değerlerde programın nasıl davranacağını netleştirir.